Ultrasonografi eşliğinde venöz çap ölçümünün ağrı ve geri çekme yanıtı üzerine etkisinin değerlendirilmesi: Ön değerlendirme
Sinan Yılmaz, Yasemin Hatipoğlu
Adnan Menderes Üniversitesi, Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı, Aydın
GİRİŞ ve AMAÇ: Enjeksiyon sırasında ortaya çıkan ağrı ve geriçekme yanıtı klinik ortamda çok yaygındır. Oluşan bu yanıtı ortadan kaldırmak için birçok çalışma yapılmış olmasına rağmen oluşumunu engellemek için sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır (1-4). Bu çalışmanın amacı ilaç uygulamasının yapılacak ven çapının USG ile ölçülerek enjeksiyon sonrası ağrı ve geri çekme yanıtı üzerine etkisini araştırmaktır.
MATERYAL ve METOD: Bu prospektif çalışma, çift kör 1 Haziran 2017 - 1 Temmuz 2017 arasında, 39 hastayla yapıldı. Elektif olarak genel anestezi altında opere olacak 18-70 yaş arasında, ASA fiziksel durum sınıflaması I-II olan ve çalışmaya gönüllü olarak katılmak isteyen tüm hastalar çalışmaya alındı. Hastaların, ilaç enjeksiyonu yapılacak el sırtındaki ven transfers çap ölçümleri USG aracılığıyla yapıldı. Venöz transfers çapı 2mm olan hastalar grup I, >2 mm’den büyük olan hastalar ise grup II olarak sınıflandırıldı. Hastaların tamamına 20 gauge intravenöz kateter yerleştirildi. Anestezi indüksiyonu sırasında, tüm hastalara ilaçlar aynı sıralama ve dozda uygulandı. Enjeksiyon sonrası oluşan ağrı sözel derecelendirme ölçeği ve geri çekme yanıtı ise dört nokta ölçeği kullanılarak farklı bir anestezist tarafından kaydedildi.
BULGULAR ve TARTIŞMA: Grupların demografik verileri (yaş, kilo, boy, cinsiyet) arasında farklılık saptanmadı (p>0.05). Propofole bağlı ağrı, venöz transfers çapı ≥2mm olan grup II'de (%5), grup I hastalarından (%50) anlamlı düşük saptandı (p=0.013). Ayrıca, rokuronyum sonrası geri çekme hareketi olmaması da venöz transfers çapı ≥2mm olan grup II'de (%81), grup I hastalarından (%27.8) anlamlı yüksek saptandı (p=0.006). Propofol ve rokuronyum enjeksiyonuna bağlı ağrı ve geri çekme yanıtı engellemek için birçok ilaç yanısıra propofol ve rokuronyumun ısı, osmolarite, pH değişikliklerininde etkileri incelenmiştir. Antekubital bölgedeki venlerden ilaç uygulamanın daha az geri çekme yanıtına sebep olduğu bildirilmiştir (5).
SONUÇ(LAR): Bu ön çalışmada, el üzerindeki 2mm üzerinde venöz çapa sahip damarlarda, propofol enjeksiyonu sonrası ağrı ve rokuronyum enjeksiyonu sonrası geri çekme yanıtı daha az oluştuğunu saptadık. İlacın vasküler çeperle temasını damar çapı dışında başka faktörlerin etkileyebileceği göz önüne alınarak, daha kapsamlı çalışmaların yapılması kanaatindeyiz.
|